اختلال نافرمانی مقابله ای (ODD ) در کودکان

  •  Screenshot ۲۰۱۸۰۱۰۳ ۱۴۵۷۲۰ 300x199 - اختلال نافرماني مقابله اي (ODD ) در کودکان

    اختلال نافرمانی مقابله ای (ODD) در کودکان

     

    چگونه با کودکان مبتلا به O.D.D رفتار کنیم؟

    امروزه شاید این جملات را زیاد از والدین بعضی بچه ها شنیده باشید :

    ?

    «کودکان این دوره و زمانه بد شده اند! تحمل نوجوانان امروزی صبر ایوب می خواهد! آن زمان که ما بچه بودیم…» و در میان این والدین، افراد مستاصلی را می یابید که خسته از مجادله و جر و بحث های بی پایان با کودک یا نوجوان، به دنبال راه حلی برای کنترل اوضاع نابسامان ارتباطی خود و فرزندانشان هستند.
    فرزندانی که با کوچک ترین تلنگری از کوره در می روند، جر و بحث می کنند، از اصول یا درخواست های بزرگ ترها نافرمانی می کنند و از همه بدتر برای خطاها و اشتباه های خود، دیگران را سرزنش می کنند و گفت و گو را با ناسزا خاتمه می دهند. واقعیت این است که دفاع از امیال خود و مقابله با خواسته دیگران برای رشد طبیعی اهمیت اساسی دارد و همین رفتار مقابله ای در دو برهه از رشد؛ بین سنین ۱۸ تا ۲۴ ماهگی و دیگری ابتدای نوجوانی، برای برقراری خودمختاری و ایجاد هویت ضروری است و بیانگر تلاش وی برای کسب استقلال است.
    اما در صورتی که شدت این رفتارها بیش از حد باشد و باعث نارضایتی دائمی بزرگ ترها و تخریب عملکرد کودک شود، اختلال O.D.D محسوب می شود. از والدین انتظار می رود که به جای انکار مشکل و سرپوش گذاشتن بر آن، در همان دوران کودکی این اختلال را از یک لجبازی ساده و طبیعی افتراق دهند تا از تبدیل شدن آن به مشکلات پیچیده تر و بروز حوادث غیرقابل جبران مانند اعتیاد و… جلوگیری شود.

     O.D.D چیست و در چه مواقعی باید به این اختلال شک کنیم؟

    O.D.D به معنای اختلال دفاعی مقابله ای است و والدین کودک یا نوجوانی که اغلب خشمگین و تحریک پذیر است، برای هرچیزی جر و بحث راه می اندازد، رفتار کینه توزانه و انتقام جویانه دارد، بیش از حد زودرنج و حساس است، فعالانه و عمدا از انجام درخواست های والدین سر باز می زند، باعث ناراحتی آنها می شود، در اشتباه ها و مشکلات خود دیگران را مقصر می داند و آنها را سرزنش می کند، باید به این اختلال شک کنند زیرا این رفتارهای مقابله جویانه معمولا در برابر افراد بزرگسالی رخ می دهد که کودک یا نوجوان با آنها آشناست؛ مانند والدین و در مواردی نیز معلمان و اولیای مدرسه.
    گاهی هم این رفتارها فقط با والدین دیده می شود و در سایر موقعیت ها رفتار کودک یا نوجوان کاملا موجه است، بنابراین ممکن است این کودکان در هنگام معاینه بالینی نشانه های اندکی بروز دهند یا اصلا علامتی نشان ندهند پس دقت والدین و آگاهی آنها در تشخیص اهمیت بالایی دارد.

    Screenshot ۲۰۱۸۰۱۰۳ ۱۵۰۰۱۲ 300x234 - اختلال نافرماني مقابله اي (ODD ) در کودکان

    چرا برخی از کودکان دچار این اختلال می شوند؟

    معمولا اولین سوالی که والدین از خود می پرسند این است که از میان این همه کودک، چرا فرزند من دچار اختلال نافرمانی مقابله ای است؟ واقعیت این است که شواهد کمی مبنی بر ارثی بودن این اختلال وجود دارد و نتایج اغلب مطالعات نقش محیط را در ایجاد این اختلال نشان می دهند؛ مثلا تعارض های زناشویی والدین؛ یعنی دستورهای متناقض والدینی که در شیوه تربیت فرزند و قانونگذاری ها به تفاهم نرسیده اند، والدینی که فرزندان خود را قبول ندارند، آنها را تایید نمی کنند، به آنها محبت نمی کنند، درکشان نمی کنند و مسائل را برایشان توضیح نمی دهند و بدون هیچ توضیحی آنها را تنبیه می کنند، در بروز این مشکل نقش اساسی دارد.

    برای کنترل این اختلال باید چه کار کرد؟

    همانطور که گفته شد این اختلال ها نه تنها کودک و خانواده او را در زمان حال درگیر می کند، بلکه آینده ناخوشایندی را برای او و اطرافیانش رقم می زند. متاسفانه بیشتر والدین، پس از مدتی کشمکش نافرجام، خسته و مستاصل می شوند و به اصطلاح برای آرام کردن اوضاع نابسامان و قشقرق ها و جیغ و فریادها، کوتاه می آیند، غافل از اینکه این کوتاه آمدن در برابر رفتار آزاردهنده کودک، مانند تقویت کننده مثبت عمل می کند و عامل مهمی برای ادامه رفتارهای کودک می شود.

    Screenshot ۲۰۱۸۰۱۰۳ ۱۴۵۸۳۹ 300x205 - اختلال نافرماني مقابله اي (ODD ) در کودکان

    و اما سوالی که برای خیلیا ممکن است پیش بیاید :  

        ?

    با بچه های  ODD چه کنیم؟

    در طول سالیان متمادی، روش های درمانی متنوعی برای مواجهه با مشکلات رفتاری شناختی و هیجانی کودکان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله ای به کار گرفته شده است. که بخشی از آنها بر مداخلات فردی و بخشی دیگر بر مداخلات خانوادگی متمرکز شده اند، به نحوی که برنامه های آموزشی والدین برای کمک به مدیریت رفتار فرزندانشان، روان درمانی فردی برای مدیریت خشم، خانواده درمانی برای بهبود ارتباط، آموزش مهارت های اجتماعی برای افزایش انعطاف پذیری و تحمل ناکامی در بین همسالان و درمان شناختی- رفتاری برای آموزش حل مساله و کاهش منفی گرایی است که در اینجا به یکی از آنها که به قرارداد همبستگی موسوم است، اشاره می کنیم.
    قرارداد همبستگی یعنی تنظیم قرارداد رفتاری روزانه برای مشخص کردن انتظارهای رفتاری، جوایز و تنبیه ها برای رفتارهای کودک. در این روش کودک هر روز به ازای هر رفتار مثبت، پاداش و برای رفتار منفی، تنبیهی ملایم خواهدداشت. انجام این قرارداد شامل چهار گام است:
    گام اول، مشخص کردن انتظارهای رفتاری: به این معنا که در این مرحله والدین باید انتظار خود را از کودک واضح و شفاف مشخص کنند، به طوری که برای او کاملا مشخص باشد که چه انتظاری از او می رود و باید چه رفتاری داشته باشد تا در ازای آن پاداش دریافت کند. باید مطمئن شد که کودک کاملا متوجه انتظارها شده است. رفتارهای هدف ممکن است شامل رفتارهای نامطلوب که لازم است حذف شوند یا رفتارهای مطلوب که قرار است افزایش یابند، باشد.
    مثلا اگر والدین بگویند: «هرچیزی که می گویم باید گوش کنی» بسیار مبهم و کلی است. باید جمله به این صورت بیان شود: «من از تو ی خواهم که فقط با یک بار درخواست تکالیفت را انجام دهی.» این جمله مشخص تر از درخواست قبلی است. نکته مهم این است که سطح توقعات والدین نباید بیش از توان کودک باشد. نباید فراموش شود که هدف، شکل دهی رفتار مطلوب است پس نباید از ابتدا از کودک بیش از توان او انتظار داشت.
    گام دوم، تعیین اینکه چگونه رفتارهای هدف اندازه گیری خواهد شد: والدین یا درمانگر باید قادر به ثابت کردن وقوع یا عدم وقوع رفتارهای هدف باشند.
    گام سوم، تعیین زمانی که رفتار باید اجرا شود: هر قرارداد باید چارچوب زمانی داشته باشد تا در زمان لازم رفتار انجام شود.
    گام چهارم، مشخص کردن امتیازهای به دست آوردنی یا از دست دادنی متناسب با رفتار کودک: این مرحله شامل ساختن فهرست پاداش است. باید از خود کودک پرسیده شود که می خواهد چه پاداشی بگیرد و چه انتظارهایی از والدین دارد. امیتازهایی که کودک می تواند به دست آورد یا ممکن است از دست بدهد هم باید مشخص شود. ایده اصلی این است که کارهای کوچک امتیازهای کوچک و کارهای بزرگ امتیازهای بزرگ داشته باشد.

     

    آیا درمانی برای بچه های ODDوجود دارد؟

    درمان اختلال نافرمانی مقابله ای به طور کلی شامل انواع مختلفی از روان درمانی و آموزشی برای کودک و همچنین پدر و مادر است.
    درمان معمولا چندین ماه با بیشتر طول می کشد.
    دارو به تنهایی به طور کلی برای (ODD) اختلال نافرمانی مقابله ای استفادہ نمی شود مگر اینکه اختلال دیگری وجود داشته باشد. اگر فرزند شما ھمزمان بااختلال دیگری به خصوص ADHD ھمراہ باشد داروھا ممکن است به طور قابل توجهی به بهبود علایم کمک کند.

    Screenshot ۲۰۱۸۰۱۰۳ ۱۵۰۱۰۷ 300x249 - اختلال نافرماني مقابله اي (ODD ) در کودکان

    شالودہ درمان ODD معمولا شامل:

     

    • آموزش به پدر و مادر
    ارائه دھندہ سلامت روان ممکن است به شما کمک کند تا مهارت های فرزند پروری مثبت تر و کمتر خسته کنندہ براى شما و فرزند تان توسعه دھند.

     

    • درمان تعامل پدر و مادر با کودک (PCIT)
    در طوJ این درمان (PCIT) درمانگران به پدر و مادران یاد می دهند که با فرزندان خود تعامل داشته باشند. در یک روش، درمانگر پشت یک آینه یک طرفه نشسته و با استفاده از دستگاه های صوتی، از طریق استراتژی های که رفتار مثبت فرزندان را تقویت می کند راهنمایی هایی را به پدر و مادر ارائه می دهد. به عنوان یک نتیجه، پدر و مادر تکنیک های فرزند پروری بیشتر و موثرتر یاد می گیرند تا کیفیت رابطه پدر و مادر کودک را بهبود می بخشد و رفتارهای مشکل ساز را کاهش می دهد.

     

    • فرد و خانواده درمانی
    مشاور فردی برای کودک شما ممکن است به او کمک کند تا کنترل خشم و بیان احساسات را در راہ سالم فراگیرد. مشاوره خانوادہ ممکن است به بهبود ارتباطات و روابط شما کمک کند.

     

    • آموزش حل مسئله و مسائل شناختی
    این نوع درمان به کودک شما در شناسایی و تغییر الگوهای فکری که منجر به مشکلات رفتاری می شود کمک می کند. روش حل مساله به کودک شما کمک می کند تا راه حل ھای مختلفی را برای رفع مشکلاتشں یاد بگیرد و به کار بندد.

     

    • آموزش مهارتهای اجتماعی
    فرزند شما باید یاد بگیرد که چگونه ارتباط بیشتر و موثرتری با همسالان خود برقرار کند.
    بخشی از آموزش به پدر و مادر برای مدیریت رفتار کودک :
    •دادن دستورالعمل روشن از طریق اعلام عواقب مناسب زمانی که مورد نیاز است.
    • شناخت و ستایش رفتارهای خوب فرزند شما و ویژگی های مثبت برای ترویج رفتارهای مطلوب.
    • اگر چه برخی از تکنیک های فرزند پروری ممکن است مشترک به نظر برسد و یادگیری و استفاده از آنها آسان نیست، به خصوصں اگر عوامل استرسں زای دیگری در خانه وجود داشته باشد اما یادگیری این مهارتها به سازگاری و صبر نیاز دارد.
    نکته مهم در درمان سازگاری، عشق بی قید و شرط و پذیرشں فرزند حتی در شرایط دشوار و مخل کننده می باشد.
    چگونه خشم کودکم را مهار کنم؟
    چگونه خشم نوجوانان را کنترل کنیم؟

     

    IMG 20171212 103427 300x300 - اختلال نافرماني مقابله اي (ODD ) در کودکان

    مرکز تحقیقات پزشکان و روانشناسان بوجیکا
    کلینیک جامع کودک و خانواده بوجیکا، اماده ارائه خدمات نوین در زمینه های اختلالات طیف اتیسم، بیش فعالی، اختلالات یادگیری، مشکلات رفتاری، اختلالات اضطرابی، افسردگی و مشاوره خانواده می باشد.
    جهت تعین وقت اینجا کلیک کنید

    میانگین امتیازات ۵ از ۵
    از مجموع ۱ رای

    Leave A Reply

    Your email address will not be published.

    Leave A Reply

    Your email address will not be published.